Ιστορίες τοπικών Αντιστάσεων
Μέρος πρώτο
Πριν μερικά χρόνια σε μια «καθωσπρέπει» συνοικία της Θεσσαλονίκης, μακριά από τα «γκέτο» και τις φτωχογειτονιές της πόλης, εγείρει θέμα περί της εγκατάστασης κεραιών κινητής τηλεφωνίας σε κάποιο ύψωμα του βουνού, στους πρόποδες του οποίου βρίσκεται η εν λόγω συνοικία. Με την πρωτοκαθεδρία της δημοτικής αρχής, είτε για πολιτικάντικους λόγους, είτε γιατί ο δήμαρχος αγχώνεται για την υγεία των ψηφοφόρων του, είτε μάλλον γιατί σύρθηκε υπό τις πιέσεις των κατοίκων, ξεκίνησε εκστρατεία κατά της εγκατάστασης των κεραιών, με κυρίαρχο σλόγκαν το θέμα υγείας, λόγω ακτινοβολίας. Η εκστρατεία, πέραν των διαβημάτων και των έγγραφων διαμαρτυριών, περιελάμβανε και εκδρομικές, καθαροδευτεριάτικου τύπου, εξορμήσεις στην υπό ανέγερση των κεραιών τοποθεσία.
Πλην όμως, αυτές οι συνάξεις, είχαν ένα οξύμωρο χαρακτηριστικό. Σε κάθε μία από αυτές, ο αριθμός κινητών συσκευών ήταν μεγαλύτερος ή ίσος με τον αριθμό των παρευρισκόμενων ανθρώπων. Και λέω μεγαλύτερος, διότι οι περισσότεροι από αυτούς έχουν και δεύτερο κινητό τηλέφωνο, το λεγόμενο «της δουλειάς», πάντως σίγουρα όλοι είχαν από ένα, ακόμη και τα παιδιά, εξαιρουμένων – εύχομαι- των νηπίων. Όλων αυτών τα κινητά, δικτυώνονται μέσω κάποιων κεραιών, που ενδεχομένως βρίσκονται πάνω από τα κεφάλια των κατοίκων κάποιας άλλης περιοχής. Χωρίς να θέλω να μπω σε τεχνικά ζητήματα χωροθέτησης και ανάπτυξης ασύρματων επίγειων (δηλ. όχι δορυφορικών) δικτύων, ένα είναι το μόνο σίγουρο: κινητά τηλέφωνα και κεραίες κινητής τηλεφωνίας πάνε πακέτο. Δεν μπορείς να θέλεις κινητό τηλέφωνο, με σήμα εννοείται, χωρίς κεραία δικτύου.
Μα η τεχνολογία προχωράει, θα μου πείτε. Ναι αλλά η τεχνολογία, κοστίζει. Εάν για παράδειγμα μια εταιρία εγκαθιστούσε μία τεραστίας ισχύος κεραία στη μέση του Θερμαϊκού κόλπου, και προσπερνώντας άγαρμπα το τι συνέπειες θα είχε αυτό στο θαλάσσιο περιβάλλον και όχι μόνο, θα μπορούσε να παράσχει σήμα σε όλους τους Θεσσαλονικείς (και τους κατοίκους της Πιερίας και της Κασσάνδρας) χωρίς κανένας κάτοικος να έχει την κεραία πάνω από το κεφάλι του και όλοι θα ήταν ευχαριστημένοι. Πλην, όμως το κόστος κατασκευής και λειτουργίας μιας τέτοιας κεραίας, θα μετακυλιστεί στον πελάτη-καταναλωτή της υπηρεσίας που προσφέρει η κερδοσκοπική εταιρία τηλεφωνίας. Παρενθετικά, υπενθυμίζω, πως εν έτη 2007, ο καπιταλισμός δεν έχει καταργηθεί ακόμα, και κανείς δεν φτιάχνει τίποτα, αν δεν πρόκειται να επωφεληθεί, με οποιονδήποτε (οικονομικό ή πολιτικό) τρόπο από αυτό. Έτσι εάν μία άλλη εταιρία εξασφάλιζε την, κατά πολύ φθηνότερη, εγκατάσταση κεραιών στη κορυφή του Χορτιάτη, θα προσέφερε χαμηλότερες τιμές και όλοι θα πήγαιναν σε αυτήν την εταιρία, ώστε πλέον η κεραία στη κορυφή του Χορτιάτη δεν θα αρκούσε να καλύψει όλο το εύρος καταναλώσεων και θα εγκαθιστούσε και άλλες στις υψηλότερες θέσεις γύρω από την πόλη και για τη συνέχεια ανατρέξτε στην αρχή του άρθρου.
Οι κάτοικοι της αρχικά αναφερόμενης περιοχής δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα να εγκατασταθεί σε οποιοδήποτε άλλο μέρος, εκτός της περιοχής τους. Ομοίως και οι κάτοικοι όλων των άλλων, υποψήφιων και μη, περιοχών. Και όχι μόνο δεν θα είχαν πρόβλημα, αλλά θα το απαιτούσαν κιόλας, για να έχουν κάλυψη από το δίκτυο (το λεγόμενο σήμα). Οι λόγοι υγείας συνίστανται μόνο όταν αφορούν τη δική μας υγεία, και το κακό εξορκίζεται μόνο όταν χτυπάει τη δική μας πόρτα. Μα το κακό δεν υπάρχει αυθαίρετα. Δεν υπήρχε σε τέτοιο βαθμό πριν την έλευση της κινητής τηλεφωνίας, δεν υπήρχε πριν την έλευση της τηλεόρασης και δεν υπήρχε καθόλου πριν την έλευση του ραδιοφώνου. Το κακό προκύπτει σαν αντισταθμιστικό βάρος στην προσφορά κάποιων ανέσεων, που έχουν βέβαια την αφετηρία τους στον τρόπο ζωής και την επικρατούσα κουλτούρα γύρω από αυτήν. Στο βαθμό που είναι λίγοι αυτοί, που είναι έτοιμοι να απαρνηθούν κάποιες από τις προσφερόμενες ανέσεις, τέτοιου είδους κινητοποιήσεις, θα εξακολουθούν να υποθάλπουν τον εγωισμό, την εξατομίκευση και την προστασία των ιδίων.
Εν προκειμένω, την αξιοπρεπέστερη στάση απέναντι στη κατασκευή των κεραιών στην περιοχή τους, θα την έδινε μια συλλογική παραίτηση των κατοίκων από τη χρήση των κινητών τηλεφώνων, μέσο μιας μαζικής κατάργησης των συμβολαίων τους από κάθε εταιρία. Μόνο έτσι θα νομιμοποιούνταν και ηθικά η απαίτηση τους για τη μη ύπαρξη κεραίας πάνω από τα κεφάλια τους. Όταν μπορείς να πεις: «Στην περιοχή μας κανείς δεν έχει κινητό, τι να την κάνουμε την κεραία;».
Υ.Γ.1: Οι κεραίες κινητής τηλεφωνίας είναι ίσως οι μόνες επιβλαβείς εγκαταστάσεις (διότι περί αυτών πρόκειται) που, για τεχνικούς και λειτουργικούς λόγους, δεν μπορούν να τοποθετηθούν σε μια υποβαθμισμένη περιοχή για να εξυπηρετηθεί μια “καθωσπρέπει”.
Υ.Γ.2: Το παράδειγμα της εγκατάστασης μεγα-κεραίας στο Θερμαϊκό, είναι ένα σχήμα, αμιγώς μεταφορικό, που σκοπίμως παραβλέπει τις τεχνικές παραμέτρους της αρχιτεκτονικής των δικτύων κινητής τηλεφωνίας και των κυψελικών συστημάτων. Σκοπός του κειμένου εξάλλου, δεν ήταν να κάνει οικονομοτεχνική μελέτη στο ζήτημα των κεραιών, απλά να θίξει μια νοοτροπία!
